Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị nhấn mạnh yêu cầu chủ động, tích cực hội nhập quốc tế về văn hóa như một nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt, từng bước lan tỏa giá trị văn hóa Việt đến bạn bè quốc tế.
Ngày 24/10/2026 tới đây, tại Nhà khách Công đoàn (toạ lạc tại số 85 – 87, đường Cách Mạng Tháng Tám, phường Bến Thành, TP.HCM), Hiệp hội Phát triển Văn hoá Cộng đồng Việt Nam (VCCDA) sẽ tổ chức toạ đàm khoa học có chủ đề “Bản sắc Văn hoá Cộng đồng trong tiến trình sắp xếp đơn vị hành chính”– Đây là toạ đàm khoa học, bước đầu và tiền đề cho sự đóng góp nhỏ vào sức mạnh mềm quốc gia với hy vọng góp phần phân tích sâu rộng hơn, để phản biện kịp thời, bảo vệ nền tảng tư tưởng của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước.
Trong bối cảnh hội nhập và toàn cầu hóa ngày càng sâu rộng, văn hóa không chỉ là nền tảng tinh thần của xã hội, mà còn trở thành một nguồn lực quan trọng trong tiến trình hội nhập quốc tế, góp phần gia tăng sức mạnh mềm quốc gia.
Cụ thể, Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác lập một tầm nhìn chiến lược về phát triển văn hóa, trong đó nhấn mạnh yêu cầu chủ động, tích cực hội nhập quốc tế về văn hóa như một nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt, để từng bước lan tỏa giá trị văn hóa – nghệ thuật Việt đến gần hơn với bạn bè quốc tế.
Toạ đàm khoa học có chủ đề “Bản sắc Văn hoá Cộng đồng trong tiến trình sắp xếp đơn vị hành chính”do Hiệp hội Phát triển Văn hoá Cộng đồng Việt Nam (VCCDA) tổ chức hứa hẹn sẽ trở thành một dấu mốc đáng chú ý trong hành trình đưa văn hóa cộng đồng Việt Nam ra thế giới bằng những việc làm cụ thể…Điển hình, hành trình của con người và của hành chính văn hóa dân tộc: lặng lẽ tích tụ, bền bỉ cống hiến và không ngừng tái tạo. Việc tổ chức toạ đàm khoa học sẽ trở thành một “thực thể sống”, nơi lan toả văn hoá cộng đồng sau sáp nhập địa giới hành chính ở các địa phương không còn tĩnh tại mà vận động như chính dòng chảy của đời sống trong cộng đồng…
Có thể hiểu, văn hóa không còn là những “di sản đóng khung” mà trở thành một dòng chảy sống động, có khả năng đối thoại với những vấn đề mang tính toàn cầu như sự bền vững, cộng đồng và bản sắc trong thời đại khoa học côcng nghệ biến động, từ đó tạo nền tảng, sân chơi và là nơi giao lưu, chia sẻcho các nhà hoạt động văn hoá, du lịch, nghệ nhân làng nghề, các nghệ sĩ Việt Nam giao lưu bạn bè quốc tế một cách bài bản và bền vững hơn.
Theo đó, BTC toạ đàm khoa học của Hiệp hội Phát triển Văn hoá Cộng đồng Việt Nam (VCCDA) mong muốn góp phần đóng góp trong tư thế chủ động hội nhập, một khát vọng khẳng định bản sắc văn hoá, đồng thời gửi đi thông điệp về một Việt Nam cởi mở, giàu chiều sâu văn hóa và sẵn sàng đối thoại với thế giới…
Nếu như trước đây, sự phát triển văn hoá trong cộng đồng – ở đâu đó còn thiếu những “cánh cửa” để bước ra thế giới, thì sự kiện lần này có thể xem như một bước mở đầu, góp phần khẳng định năng lực và khả năng đối thoại sứuc mạnh mềm văn hoá Việt Nam với các vấn đề toàn cầu.
Hiệp hội Phát triển Văn hoá Cộng đồng Việt Nam (VCCDA) tổ chức toạ đàm khoa học “Bản sắc Văn hoá Cộng đồng trong tiến trình sắp xếp đơn vị hành chính” là tiền đề để khởi động giải thưởng Huỳnh Minh Siêng. Theo tìm hiểu, ông là tên ghép của bộ 3 Nhà văn hóa Cách mạng hàng đầu, gồm Huỳnh Văn Tiểng, Mai Văn Bộ và GS nhạc sĩ Lưu Hữu Phước (bí danh Tư Siêng – Nguyên Bộ trưởng Bộ Văn Hóa Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng hòa Miền Nam Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ.Ngày 20/12/1960 Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam được thành lập để tập hợp sức mạnh toàn dân tộc cho mục tiêu “Giải phóng Miền Nam”. Tổ chức này cần một bài ca chính thức có sức hấp dẫn nghệ thuật lay động lòng người để cổ vũ tinh thần, tập hợp và phát huy sức mạnh đấu tranh của toàn quân và toàn dân; đồng thời nội dung cũng phải thể hiện rõ tư tưởng chỉ đạo của Đảng, ý chí quyết tâm của quân, dân ta trong thời điểm đó là: “Đánh đuổi quân Mỹ xâm lược ra khỏi đất nước và phá tan quân Ngụy quyền, lật đổ chính quyền bù nhìn bán nước, thực hiện thắng lợi mục tiêu giải phóng Miền Nam thống nhất đất nước”. Nên từ đầu năm 1961, theo sự chỉ đạo của Bộ Chính Trị, Bí thư Trung ương Cục Miền Nam bấy giờ là Đ/c Phạm Hùng đã trực tiếp giao nhiệm vụ cho Nhóm Huỳnh Mai Lưu khẩn cấp sáng tác một ca khúc thể hiện tinh thần nội dung trên.
Việc ấp ủ, ý tưởng của giải thưởng nhằm: Tôn vinh những thành tựu tiêu biểu của các cá nhân và tập thể trong lĩnh vực hoạt động Văn hóa cộng đồng và văn học – nghệ thuật, đặc biệt là các công trình, hoạt động văn hóa có sức lan tỏa, kết nối rộng rãi các giá trị Văn hóa Cộng đồng Việt Nam; các tác phẩm văn học – nghệ thuật có tính tư tưởng và nhân văn sâu sắc, có sự sáng tạo nghệ thuật vượt trội, hấp dẫn, thu hút sự quan tâm của công chúng, tác động tích cực trong đời sống xã hội; Nâng cao nhận thức xã hội về vai trò quan trọng hàng đầu của Văn hóa cộng đồng là tinh chất gắn kết xã hội, định hình bản sắc, là nguồn năng lượng luôn mới mẽ, tích cực của Nhân dân; nó truyền tải các giá trị đạo đức, tạo sự cố kết, bảo tồn di sản và khẳng định các giá trị mới từ thực tiễn, thúc đẩy sự chủ động của người dân trong việc thực hiện các mục tiêu chiến lược của Đảng vì “Dân giàu – nước mạnh – xã hội dân chủ – văn minh”; Tạo thêm hoạt động văn hóa cộng đồng đại chúng, trong đó mở ra điều kiện cho đông đảo quần chúng Nhân dân tham gia trực tuyến vào quá trình lựa chọn, đánh giá các tác phẩm ứng dự giải thưởng, góp phần nâng cao giá trị thụ hưởng văn hóa của Nhân dân, đồng thời mở ra cơ hội tốt cho lực lượng sáng tạo văn hóa – nghệ thuật gần gũi với Nhân dân, cọ sát với thực tiễn đời sống trong quá trình sáng tạo nghệ thuật;
Có thể khẳng định rằng, sức lan tỏa và sự ghi nhận của bạn bè quốc tế đối với nghệ văn hoá cộng đồngViệt Nam. Văn hóa cộng đồng Việt đang chuyển mình mạnh mẽ, từng bước khẳng định vị thế trên trường quốc tế. Những sự kiện toạ đàm khoa học, những giải thưởng này không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam, mà còn cho thấy khả năng sáng tạo, năng lực hội nhập và sức lan tỏa của văn hóa Việt trong thời đại mới…
Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam khẳng định việc mở rộng hội nhập quốc tế về văn hóa sẽ góp phần nâng cao tiềm lực, vị thế, uy tín, sức mạnh mềm của quốc gia…Nghị quyết còn nhấn mạnh một trong những mục tiêu và nhiệm vụ trọng tâm là chủ động, tích cực hội nhập quốc tế về văn hóa, phát huy giá trị văn hóa Việt Nam, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, góp phần gia tăng sức mạnh mềm quốc gia…
Với các hoạt động của Hiệp hội VCCDA trong suốt thời gian gần đây, với mong muốn góp phần nhỏ vào nền tảng tư duy mới, đặt văn hóa vào vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển đất nước. Hội nhập văn hóa không chỉ là quá trình giao lưu, tiếp nhận một chiều, mà là sự tham gia chủ động của Việt Nam vào dòng chảy văn hóa nhân loại, với tư cách một chủ thể có bản sắc, có năng lực sáng tạo và có trách nhiệm đóng góp…
Như vậy, trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu, sức mạnh của một quốc gia không chỉ được đo bằng kinhtế hay quân sự, mà bằng khả năng lan tỏa giá trị, tạo dựng hình ảnh và gây ảnh hưởng thông qua văn hóa. Việc đưa văn hóa Việt Nam ra thế giới không chỉ mang ý nghĩa quảng bá, mà còn là một chiến lược lâu dài nhằm nâng cao vị thế quốc gia. Văn hóa trở thành “cầu nối mềm” để thế giới hiểu hơn về một Việt Nam giàu bản sắc, nhân văn, cởi mở và có trách nhiệm.
Có thể thấy, việc chủ động hội nhập quốc tế về văn hóa, phát huy giá trị truyền thống và tiếp thu tinh hoa nhân loại không chỉ giúp nâng cao đời sống tinh thần xã hội, mà còn góp phần trực tiếp vào việc xây dựng hình ảnh quốc gia, gia tăng sức mạnh mềm và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.
Trong tiến trình đó, mỗi sự kiện đưa văn hóa Việt ra thế giới – dù là toạ đàm khoa học “Bản sắc Văn hoá Cộng đồng trong tiến trình sắp xếp đơn vị hành chính”, hay một giải thưởng – đều là những “điểm chạm” văn hóa, nơi Việt Nam kể câu chuyện của mình với thế giới, song song với đó khẳng định vai trò của một quốc gia giàu bản sắc, nhân văn, năng động và có trách nhiệm, sẵn sàng đóng góp tích cực vào dòng chảy văn minh chung của nhân loại./.
Viện trưởng Viện Nghiên cứu Thị trường – Truyền thông Quốc tế (IMRIC), TS. Hồ Minh Sơn – Phó Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Văn hoá Cộng đồng Việt Nam (VCCDA)
